Presidium, küçük üreticileri ve kaliteli doğa dostu üretimleri korumak için geliştirilmiş bir ürün tescil modeli. Dünyanın en prestijli ürünleri arasına giren Örfene Zeytinyağı, bölgedeki biyolojik çeşitliliği destekliyor ve binlerce yıldır kesintisiz olarak devam eden bir kültürü insanlarla buluşturuyor.
Ege’nin zeytin ormanları, tehlike altında olan doğal yaşam alanları arasında yer alıyor. Tüm dünyada iyi, temiz ve adil gıda için çalışmalar yürüten Slow Food, Doğa Derneği ile birlikte Ege’nin zeytin ormanlarını ve bu alanlardaki biyolojik çeşitliliği destekleyen kadim üretim yöntemlerini korurken, Örfene Zeytinyağı presidium olarak dünyaya açılıyor. Yapılan çalışmalar kapsamında, Ege Bölgesi’nde İzmir başta olmak üzere zeytin ormanlarındaki üreticilerin kadim zeytinyağı kültürünü yaşatmalarına destek olunması hedefleniyor.
Örfene Zeytinyağı biyolojik çeşitliliği destekliyor
Günümüzde beş yüzün üzerinde ürün, Slow Food tarafından presidium olarak tescillenmiş bulunuyor. 2019 Mayıs ayında, Türkiye’den üç ürünün yer aldığı presidia ürünleri arasına katılan Örfene Zeytinyağı, İzmir ve çevresindeki illerde varlığını binlerce yıldır sürdüren zeytin ormanlarındaki erkence zeytinlerinden üretiliyor. Slow Food ve Doğa Derneği’nin ortak çalışmaları sonucunda belirlenen on sekiz farklı kriteri sağlayan zeytinyağları, Ege’nin kadim zeytinyağı kültürünü yaşatmaya devam ediyor. Bu kriterler, zeytin ormanlarındaki biyolojik çeşitliliğin izlenmesinden, sıkım ve depolama koşullarına kadar pek çok farklı konuyu içeriyor.
Yabani zeytine (delice), bölgeye özgü erkence zeytininin aşılanmasıyla oluşan İzmir ve çevresindeki zeytin ormanlarında, zirai zehir ve kimyasal gübreler kullanılmıyor, zeytinliklerde bölgeye özgü yağmur hasadı teknikleri uygulanıyor, zeytin ağaçlarının altı büyük tarım makineleriyle sürülmüyor. Tellerle çevrilmeyen zeytin ormanlarının içerisinde hayvanlar otluyor ve bu alanlar bölgedeki biyolojik çeşitlilik için bir yaşam alanı olma özelliği taşıyor.
Doğa koruma çalışmalarının devam etmesini sağlıyor
Doğa Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Özlem Akın, konuyla ilgili yaptığı açıklamada: “Örfene Zeytinyağı, İzmir ve çevresindeki zeytin ormanlarında erkence türü zeytinlerden üretilen, yüksek gastronomik değere sahip ve biyolojik çeşitliliği destekleyen bir zeytinyağı. Zirai zehir ve kimyasal gübrelerin kullanılmadığı zeytin ormanları aynı zamanda insan sağlığını da koruyor. Zeytin ormanlarındaki yaşamı destekleyen kadim üretim yöntemlerinin gelecek kuşaklara aktarılabilmesi için bizlere büyük sorumluluk düşüyor. Slow Food’un Örfene Zeytinyağı’nı presidium olarak tescillemesiyle, İzmir ve çevresinde yer alan zeytin ormanlarındaki zeytinyağı kültürünün korunması için önemli bir adım atılmış oldu. Anadolu’da ‘Kurda, kuşa, aşa’ felsefesiyle var olmaya devam eden zeytin ormanlarındaki üretim biçimlerinin araştırılması ve zeytinyağı kültürünün korunması için yürüttüğümüz çalışmalar bu güzel gelişmeyle beraber devam edecek. Derneğimizin bir doğa koruma projesi olan Yavaş Dükkan üzerinden Örfene Zeytinyağı’na ulaşarak, Ege’nin zeytin ormanlarının korunmasına ve yürüttüğümüz doğa koruma çalışmalarına katkıda bulunabilirsiniz. ” dedi.
